Europa Kalender

De Europakalender: Europa elke maand dichtbij!

Ik lanceer een bijzondere Europa kalender: een maandelijkse blik op wat de Europese Unie concreet betekent voor de veiligheid, welvaart en toekomst van Vlaamse gezinnen. De kalender is deels een bewuste reactie op de inmiddels beruchte kalender van de Russische president Poetin, die zichzelf jaarlijks in de kijker zet.

Waar Poetin focust op persoonlijke imagobuilding, kies ik bewust voor een kalender die Europa dichter bij de mensen brengt, met herkenbare beelden uit alle Vlaamse provincies en korte, toegankelijke uitleg over Europese keuzes die ons dagelijks leven beïnvloeden. De kalender is bovendien doorspekt met interessante data en weetjes over Europa.

Met deze kalender wil ik laten zien dat Europa geen abstract verhaal is. ‘Europa elke maand dichtbij’ toont herkenbare situaties uit het dagelijks leven en legt helder uit welke Europese beslissingen daarachter schuilgaan. Geen grote theorieën, maar concrete antwoorden: wat doet Europa voor mij, waarom is het belangrijk en hoe beschermt het onze toekomst? Europa moet een houvast vormen voor miljoenen Europeanen.

De Europakalender belicht onder meer thema’s zoals sterke defensie, eerlijke kansen voor boeren, onafhankelijke energie, slimme innovatie en de bescherming van Europese waarden.

In tijden waarin extremen steeds luider roepen, kies ik voor het moedige midden. Voor een Europa dat redelijkheid en onze waarden verdedigt.

Wil je graag een Europa kalender ontvangen? Laat dan je gegevens achter via onderstaand formulier. Zolang de voorraad strekt. (op = op).

Klik hier voor het formulier!

Welke historische dagen staan er in de kalender?

Januari

Toetreding Euro (1 januari 2002): De eurobankbiljetten en -munten worden voor het eerst in omloop gebracht in twaalf lidstaten van de Europese Unie. Na decennia voorbereiding vervangt de euro nationale munten zoals de Franse frank en de Duitse mark. Het is de grootste monetaire overgang in de geschiedenis, en een zichtbaar symbool van Europese eenheid in het dagelijks leven. Inmiddels is de Euro al in 20 landen in gebruik
Start interne markt (1 januari 1993): Dankzij de interne markt, die op 1 januari 1993 wordt geïntroduceerd, kunnen mensen, goederen, diensten en geld zich vrij verplaatsen door de EU, als het ware zoals in één groot land. EU-burgers kunnen in elk EU-land studeren, wonen, winkelen, werken en met pensioen gaan, en van producten uit heel Europa genieten. Het is een van de grootste verwezenlijkingen van de EU.
Verjaardag Konrad Adenauer (5 januari 1876): In Keulen wordt Konrad Adenauer geboren, de latere eerste bondskanselier van de Bondsrepubliek Duitsland. Hij wordt een grondlegger van de Frans-Duitse verzoening en een sleutelfiguur in de opbouw van de Europese Gemeenschap.
Charta 77 (6 januari 1977): Tweehonderd intellectuelen in Tsjechoslowakije ondertekenen Charta 77, een manifest voor burgerrechten in het land. De verspreiding van de tekst van het document werd door het communistische regime als een politiek misdrijf beschouwd
Aanslag Charlie Hebdo (7 januari 2015): Een terreuraanslag op het Franse satirische tijdschrift Charlie Hebdo in Parijs leidt tot demonstraties in heel Europa ter ondersteuning van de vrijheid van meningsuiting, en tot nieuwe Europese initiatieven tegen terrorisme.
Verjaardag Simone de Beauvoir (9 januari 1908): In Parijs wordt Simone de Beauvoir geboren, een Franse schrijfster en filosofe, vooral bekend door Le Deuxième Sexe (1949).
Bloedige zondag in Vilnius (13 januari 1991): Sovjettroepen proberen de onafhankelijkheidsbeweging in Litouwen neer te slaan. Dertien burgers komen om bij de verdediging van de tv-toren in Vilnius. De gebeurtenis versterkt de Baltische strijd voor onafhankelijkheid en leidt uiteindelijk tot hun toetreding tot de EU in 2004. Elk jaar herdacht als Vrijheidsdag van Litouwen.
Verjaardag Paul-Henri Spaak (25 januari 1899): Geboren in Schaerbeek, wordt Paul-Henri Spaak een van de grondleggers van de Europese samenwerking. Als Belgisch premier, secretaris-generaal van de NAVO en architect van de Benelux en de Verdragen van Rome, geldt hij als een van de vaders van Europa.Spaak overlijdt in Brussel op 73-jarige leeftijd. Zijn Spaak-rapport (1956) vormde de blauwdruk voor de Verdragen van Rome en zijn visie op een sociaal en democratisch Europa blijft tot vandaag richtinggevend.
Eerste bijeenkomst Raad van de Europese Gemeenschap (25 januari 1958): Op deze dag vindt de eerste formele bijeenkomst plaats van de Raad van de Europese Gemeenschap, de latere Raad van de EU. België treedt op als eerste voorzitter.
Internationale Holocaustherdenkingsdag (27 januari 1945): Op 27 januari, datum van de bevrijding van Auschwitz, staat het Europees Parlement jaarlijks stil bij de Holocaust en de verdediging van mensenrechten.
Brexit (31 januari 2020): Op deze datum heeft het Verenigd Koninkrijk officieel de EU verlaten.

Februari

Groenland verlaat Europese Gemeenschap (1 februari 1985): Van 1973 tot 1985 maakte Groenland deel uit van de Europese Gemeenschappen (vandaag de Europese Unie genoemd). Maar na een referendum in 1982 trok het zich terug uit de EU, al bleef het er wel nog mee verbonden als overzees gebied.
Verdrag van Maastricht (7 februari 1992): Op deze dag wordt het Verdrag van Maastricht ondertekend. Het legt de basis voor de Europese Unie, introduceert EU-burgerschap, voert de driepijlerstructuur in en bereidt de monetaire unie voor.
Columbus gekoppeld aan ISS (11 februari 2008): Het Europees Ruimteagentschap (ESA) wordt een volwaardige partner in het Internationaal Ruimtestation (ISS) wanneer het Europese laboratorium Columbus succesvol wordt aangekoppeld. Het markeert een mijlpaal voor Europese technologie en internationale wetenschappelijke samenwerking.
Russische invasie Oekraïne (24 februari 2022): Op deze dag start Rusland een grootschalige militaire aanval op Oekraïne, waarmee de grootste gewapende Europese conflictzone sinds de Tweede Wereldoorlog ontstaat.
Verdrag van Nice (26 februari 2001): Het Verdrag van Nice wordt ondertekend door de staatshoofden en regeringsleiders van de 15 EU-landen op deze datum. Het wijzigt het besluitvormingsproces van de EU en bereidt de Europese Unie voor op de toetreding van een aantal landen in Midden- en Oost-Europa.
Wereld NGO dag (27 februari): Een dag waarop wereldwijd het werk van niet-gouvernementele organisaties wordt erkend en gevierd.
Esprit: 1^e programma O&O (28 februari 1984): Omdat informatietechnologie steeds belangrijker wordt, introduceert de EU het Esprit-programma, een strategisch initiatief voor onderzoek en ontwikkeling in IT. Het wordt het eerste in een reeks EU-programma’s die innovatie moeten versterken.

Maart

Eerste Europeaan in de ruimte (2 maart 1978): De Tsjechische ruimtevaarder Vladimír Remek wordt de eerste Europeaan die de ruimte bereikt. Later zet hij een politieke carrière voort en wordt hij lid van het Europees Parlement (2004–2013).
Fultonspeech Churchill (5 maart 1946): Winston Churchill houdt in Fulton zijn beroemde toespraak waarin hij waarschuwt voor het ontstaan van een “IJzeren Gordijn”, de scheiding tussen het communistische Oost-Europa en het democratische Westen.
Internationale vrouwendag (8 maart): Een dag waarop wereldwijd aandacht wordt besteed aan de sociale, economische, culturele en politieke bijdragen en rechten van vrouwen.
1e parlementaire vergadering Straatsburg (19 maart 1958): Het huidige Europees Parlement vindt zijn oorsprong in de Gemeenschappelijke Vergadering van de EGKS. Na de oprichting van de EEG en Euratom krijgt de Vergadering bevoegdheden over alle drie de gemeenschappen. In 1958 komt de nieuwe Europese Parlementaire Vergadering voor het eerst samen in Straatsburg, met 142 vertegenwoordigers van de lidstaten.
Terroristische aanslagen Brussel (22 maart 2016): Europa schrikt op wanneer terroristen bommen laten ontploffen op de luchthaven van Zaventem en in metrostation Maalbeek. De aanslagen veroorzaken veel slachtoffers en laten een diepe indruk na in heel Europa.
Navo start bombardementen Joegoslavië (24 maart 1999): De NAVO start luchtaanvallen op Servië en Kosovo zonder mandaat van de VN-Veiligheidsraad, als reactie op het escalerende etnisch geweld. De interventie wordt een belangrijk moment in de Europese veiligheidscontext en leidt later tot de EU-missie in Kosovo (EULEX).
Verdrag van Rome (25 maart 1957): Zes landen ondertekenen in Rome de verdragen waarmee de Europese Economische Gemeenschap (EEG) en Euratom worden opgericht. Deze verdragen leggen de institutionele en economische basis die later uitgroeit tot de Europese Unie.

April

Verjaardag Helmut Kohl (3 april 1930): Duitse bondskanselier (1982–1998), sleutelfiguur in de Duitse hereniging en mede‑architect van de euro. Hij werkte nauw samen met president Mitterrand om de Europese integratie te verdiepen en zag een verenigd Europa als waarborg voor vrede.
Verjaardag Alcide De Gasperi 3 april 1881): Een van de grondleggers van de Europese integratie, Italiaans premier en medeoprichter van de EGKS. Hij stond symbool voor verzoening en Europese samenwerking na de Tweede Wereldoorlog.
Oprichting NAVO (4 april 1949): De ondertekening van het Noord‑Atlantisch Verdrag in Washington markeert de oprichting van de NAVO, een collectieve verdedigingsalliantie die veiligheid en stabiliteit in het trans-Atlantische gebied moet waarborgen.
.eu‑domein (7 april 2006): De lancering van het top-level domein “.eu” opent een digitale ruimte die toegankelijk is voor alle EU‑burgers, organisaties en verenigingen, en versterkt zo de online identiteit van de Europese Unie.
Fusieverdrag (8 april 1965): Het “Verdrag tot instelling van één Raad en één Commissie” verenigt de instellingen van de EGKS, EEG en Euratom, wat zorgt voor meer efficiëntie en coherentie — een belangrijke stap richting de latere EU.
Belfastakkoord (Good Friday Agreement) (10 april 1998): De ondertekening van het akkoord tussen de Ierse en Britse regering beëindigt drie decennia van conflict in Noord‑Ierland en legt de basis voor duurzame vrede en politieke stabiliteit.
Brand Notre‑Dame (15 april 2019): Een grote brand verwoest het dak en de torenspits van de Notre‑Dame in Parijs, wat een golf van Europese solidariteit teweegbrengt. De restauratie wordt een symbool van gedeeld cultureel erfgoed.
Verjaardag Leo Tindemans (16 april 1922): Belgische premier en invloedrijke Europese denker. Hij schreef het "Tindemans‑rapport" (1975), een visionaire blauwdruk voor de verdere politieke unie van Europa.
Verdrag van Parijs (18 april 1951): De ondertekening van het verdrag dat de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal opricht — een pioniersstap naar vrede en economische samenwerking, en de basis van de latere Europese Unie.
Overlijden Konrad Adenauer (19 april 1967): De eerste kanselier van de Bondsrepubliek Duitsland en een architect van de Europese verzoening na WOII. Zijn dood markeert het verdwijnen van een sleutelfiguur in de West‑Europese integratie.
Internationale Dag van Multilateralisme en Vrede (24 april): Een dag die het belang van internationale samenwerking, dialoog en collectieve oplossingen benadrukt als fundament voor vrede en stabiliteit wereldwijd.
Anjerrevolutie Portugal (25 april 1974): Een vreedzame militaire coup maakt een einde aan bijna een halve eeuw dictatuur. De revolutie herstelt de democratie en opent de weg voor Portugals latere toetreding tot de Europese Gemeenschappen.
Kernramp Tsjernobyl (26 april 1986): De explosie van reactor 4 veroorzaakt een van de zwaarste nucleaire rampen ooit. De gevolgen leiden tot sterke Europese samenwerking op het gebied van milieu, volksgezondheid en nucleaire veiligheid.
Dood van Adolf Hitler (30 april 1945): Hitlers zelfmoord in zijn bunker luidt de finale instorting van het naziregime in. Het markeert het einde van een donkere periode en vormt het begin van de Europese wederopbouw en samenwerking.

Mei

Toetreding van 10 nieuwe landen tot de EU (1 mei 2004): Een historisch moment van vreedzame hereniging tussen Oost- en West-Europa. Met de toetreding van onder andere Polen, Tsjechië en de Baltische staten groeit de Unie naar 25 lidstaten — een mijlpaal in de Europese integratie.
Internationale Dag van de Persvrijheid (3 mei): Ingesteld door de VN in 1993 om het belang van vrije en onafhankelijke media te benadrukken, en journalisten wereldwijd te steunen in hun werk voor transparantie en democratie.
Oprichting van de Raad van Europa (5 mei 1949): Tien landen ondertekenen in Londen het oprichtingsstatuut van de Raad van Europa — een organisatie die zich inzet voor mensenrechten, democratie en rechtsstaat, met als vlaggenschip het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg. Niet te verwarren met de EU.
Einde Tweede Wereldoorlog in Europa (8 mei 1945): Nazi-Duitsland ondertekent de onvoorwaardelijke capitulatie, waarmee de oorlog in Europa formeel eindigt. De datum wordt herdacht als symbool van vrede en verzoening.
Europadag – Geboorte van de EU (9 mei 1950): Op deze dag in 1950 stelde Robert Schuman voor om de kolen- en staalindustrie onder een gezamenlijke Europese autoriteit te brengen. Het Schumanplan werd de basis voor de EU en wordt jaarlijks gevierd als Europadag.
Eerste Eurovisiesongfestival (24 mei 1956): In Lugano wordt het allereerste Eurovisiesongfestival georganiseerd als cultureel initiatief om de Europese landen na de oorlog dichter bij elkaar te brengen via muziek en verbinding.
De Europese vlag wordt officieel symbool (29 mei 1986): De blauwe vlag met twaalf sterren — oorspronkelijk ontworpen in 1955 door de Raad van Europa — wordt aanvaard als officieel embleem van de Europese Gemeenschappen. De sterren staan voor eenheid, harmonie en volmaaktheid. De vlag wordt voor het eerst gehesen voor het Berlaymontgebouw van de Commissie op de muziek van de Europese hymne

Juni

Oprichting Europese Centrale Bank (ECB) (1 juni 1998): De ECB wordt opgericht met als hoofdtaak het beheren van de euro en het bewaken van prijsstabiliteit. Ze werkt samen met de nationale centrale banken en is gevestigd in Frankfurt.
D-Day – Landing in Normandië (6 juni 1944): De geallieerden landen op de stranden van Normandië onder codenaam “Operation Overlord”. Het markeert het begin van de bevrijding van West-Europa van nazi-Duitsland.
Eerste rechtstreekse verkiezingen voor het Europees Parlement (7 juni 1979): Voor het eerst kiezen Europese burgers zelf hun vertegenwoordigers in het Parlement. Sindsdien vinden de verkiezingen om de vijf jaar plaats.
Start van het Erasmusprogramma (15 mei 1987): Het programma wordt opgezet om studenten de kans te geven in een ander EU-land te studeren, en zo Europese samenwerking en uitwisseling te bevorderen.
Schengen-uitvoeringsovereenkomst (19 mei 1990): In deze overeenkomst worden de concrete afspraken vastgelegd voor het afschaffen van grenscontroles tussen deelnemende landen.
Brexit-referendum (23 mei 2016): 51,9% van de Britse kiezers stemt voor het verlaten van de EU. Het luidt jarenlange onderhandelingen in en leidt tot het officiële vertrek van het VK op 31 januari 2020.
VN-Handvest (26 mei 1945): ondertekend in San Francisco, vormt dit het moderne fundament voor internationale vrede, veiligheid, samenwerking en mensenrechten.
Ondertekening Verdrag van Versailles (28 mei 1919): Dit vredesverdrag beëindigt de Eerste Wereldoorlog en legt Duitsland zware sancties op, waaronder herstelbetalingen en militaire beperkingen.
Verjaardag Robert Schuman (29 mei 1886): Op deze dag wordt Schuman geboren in Luxemburg-stad, Franse staatsman en een van de founding fathers van de EU. Met de Schumanverklaring van 1950 lanceerde hij het idee van een gemeenschappelijke kolen- en staalmarkt. In 1958 werd hij de eerste voorzitter van het Europees Parlement.

Juli

Dag van de Douane-unie (1 juli 1968): De oprichters van de EEG schaffen onderlinge invoerrechten en quota af, en voeren een gemeenschappelijk buitentarief in — een belangrijke stap richting de interne markt.
Oprichting Europese Volkspartij (8 juli 1976): Op initiatief van o.a. Wilfried Martens ontstaat de EVP als christendemocratische koepelpartij om de Europese integratie politiek te versterken.
Eerste Europese Ombudsman (12 juli 1995): In 1995 benoemt het Europees Parlement de Fin Jacob Söderman tot eerste EU-ombudsman. Hij behandelt klachten over wanbeheer binnen EU-instellingen.
Simone Veil eerste voorzitster verkozen Europees Parlement (17 juli 1979): Simone Veil, Holocaustoverlevende en oud-minister in Frankrijk, wordt in 1979 de eerste vrouw én eerste verkozen voorzitter van het Europees Parlement.
Overeenkomst van Yaoundé (20 juli 1963): Eerste grote partnerschap tussen de EU en 18 Afrikaanse landen, gekoppeld aan mensenrechten. Vandaag is de EU 's werelds grootste donor van ontwikkelingshulp.
Aanslagen in Noorwegen (22 juli 2011): Anders Breivik pleegt een bomaanslag in Oslo en een schietpartij op Utøya, waarbij 77 mensen omkomen. De aanslag benadrukt de dreiging van extreemrechts terrorisme in Europa.
“Whatever it takes” – Draghi (26 juli 2012): ECB-voorzitter Mario Draghi belooft “alles te doen wat nodig is” om de euro te redden. Zijn uitspraak herstelt het vertrouwen in de eurozone tijdens de schuldencrisis.
Begin Eerste Wereldoorlog (28 juli 1914): De oorlog begint na de moord op aartshertog Franz Ferdinand. Het conflict leidt tot miljoenen doden en legt de kiem voor vroege vormen van internationale samenwerking.
Start Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (30 juli 1962): Het GLB wordt ingevoerd om boeren te steunen en voedselzekerheid in Europa te waarborgen — een van de oudste EU-beleidsterreinen.

Augustus

Bouw van de Berlijnse Muur (13 augustus 1961): De Oost-Duitse regering bouwt een muur dwars door Berlijn om de vlucht van burgers naar het Westelijke deel van Berlijn te verhinderen. De muur wordt het ultieme symbool van de Koude Oorlog.
Vergiftiging van Alexei Navalny (20 augustus 2020): De Russische oppositieleider wordt vergiftigd met Novitsjok tijdens een vlucht in Rusland. Na behandeling in Berlijn keert hij terug naar Rusland, waar hij wordt gearresteerd. Zijn dood in 2024 maakt hem tot een icoon van verzet en Europese solidariteit met de Russische democratiebeweging.
Einde Augustusstaatsgreep in Moskou (21 augustus 1991): Een mislukte staatsgreep tegen Gorbatsjov versnelt het uiteenvallen van de Sovjet-Unie. Dit markeert het einde van de Koude Oorlog en opent de weg voor diepere Europese integratie en de uitbreiding van de EU naar Oost-Europa.
De Baltische Weg (23 augustus 1989): Twee miljoen mensen in Estland, Letland en Litouwen vormen een menselijke keten van 600 km als vreedzaam protest voor onafhankelijkheid van de Sovjet-Unie.
Verjaardag Altiero Spinelli (31 augustus 1907): Spinelli was een van de geestelijke vaders van de Europese eenwording. Zijn “Ventotene Manifest” (1941) pleitte al voor een federaal Europa. Hij was medeoprichter van de Europese Beweging en lid van het Europees Parlement.

September

Begin WO II (1 september 1939): Duitsland valt Polen binnen en ontketent zo de grootste oorlog uit de Europese geschiedenis. De verwoesting die volgt, vormt later de aanleiding voor de Europese samenwerking als vredesproject.
Overlijden Robert Schuman (4 september 1963): De Franse staatsman, auteur van de Schumanverklaring en grondlegger van de Europese integratie, overlijdt. Zijn idee om kolen en staal gezamenlijk te beheren werd het startpunt van wat later de Europese Unie zou worden.
Publicatie Draghi-rapport (9 september 2024): Mario Draghi presenteert een economisch hervormingsplan dat waarschuwt voor de achterstand van Europa tegenover de VS en China. Hij pleit voor massale investeringen en diepere samenwerking — het rapport dient als leidraad voor toekomstig EU-beleid.
Aanslagen 9/11 (11 september 2001): De terroristische aanvallen in de VS veroorzaken een wereldwijde schok. Ook Europa scherpt zijn veiligheidsbeleid aan en investeert in antiterrorisme, gegevensuitwisseling en internationale samenwerking.
Internationale Dag van de Democratie (15 september): Deze VN-dag benadrukt het belang van vrije verkiezingen, rechtsstaat en burgerparticipatie — fundamentele waarden binnen de Europese Unie.
Val Lehman Brothers (15 september 2008): Het faillissement van de Amerikaanse bank veroorzaakt een wereldwijde financiële crisis. Europese banken raken in problemen, de eurozone belandt in recessie, en de EU voert ingrijpende hervormingen door zoals het ESM en de Bankenunie.
Oprichting Solidarność Polen (17 september 1980): De Poolse vakbond wordt opgericht na massale stakingen in Gdańsk. Onder leiding van Lech Wałęsa groeit ze uit tot een symbool van vreedzaam verzet tegen het communisme en een voorloper van de democratische omwentelingen in Oost-Europa.
Churchill-speech Zürich “Verenigde Staten van Europa” (19 september 1946): In een toespraak pleit Winston Churchill voor Europese eenheid als voorwaarde voor vrede. Zijn visie wordt later een morele basis voor de oprichting van Europese instellingen.
Thatcher-speech Brugge – begin Brits euroscepticisme (20 september 1988): Margaret Thatcher waarschuwt tegen een te gecentraliseerde EU en pleit voor samenwerking tussen soevereine staten. Haar woorden markeren het begin van het Britse eurosceptische discours.
Handdruk van Verdun (22 september 1984): Tijdens een herdenkingsplechtigheid in Verdun geven de Franse president François Mitterrand en de Duitse bondskanselier Helmut Kohl elkaar de hand, een krachtig symbool van Frans-Duitse verzoening na de Tweede Wereldoorlog.

Oktober

Verdrag van Amsterdam (2 oktober 1997) : De Europese leiders ondertekenen een verdrag dat de EU slagvaardiger maakt en democratischer doet functioneren. Het versterkt de rol van het Europees Parlement, verankert de rechten van de burger en vormt de basis voor een gemeenschappelijk migratie- en buitenlands beleid.
Unificatie van Duitsland (3 oktober 1990): Oost- en West-Duitsland worden herenigd tot één federale republiek. De Duitse eenmaking betekent niet alleen het einde van de Koude Oorlog, maar ook een belangrijke stap naar een breder en dieper geïntegreerd Europa.
Oprichting Verenigde Naties (24 oktober 1945): Na de Tweede Wereldoorlog wordt de VN opgericht met als doel vrede en veiligheid wereldwijd te garanderen. Haar oprichting symboliseert het geloof in multilaterale samenwerking, een principe dat ook de Europese Unie sterk uitdraagt.
Oprichting ITER (24 oktober 2007): ITER is een internationaal project waarin de EU samenwerkt met o.a. China, India en Zuid-Korea aan de bouw van ’s werelds grootste kernfusiereactor. Het project staat symbool voor wetenschappelijke samenwerking rond duurzame energie en innovatie.
Verjaardag François Mitterrand (26 oktober 1916): De Franse president was een sleutelfiguur in de Europese integratie. Hij werkte nauw samen met Helmut Kohl aan de totstandkoming van het Verdrag van Maastricht en bereidde de invoering van de euro voor. Hun handdruk in Verdun werd een sterk symbool van Frans-Duitse verzoening.

November

Klimaatakkoord van Parijs in werking (4 november 2016): Het klimaatakkoord, gesloten onder VN-vlag, treedt officieel in werking. Het bindt landen ertoe hun uitstoot te verminderen en vormt een belangrijke mijlpaal in de mondiale en Europese strijd tegen klimaatverandering.
Val van de Berlijnse Muur (9 november 1989): De val van de muur betekent het einde van de fysieke en ideologische tweedeling van Europa. Ze symboliseert de overwinning van vrijheid op onderdrukking en bereidt de weg voor de hereniging van Duitsland én de uitbreiding van de EU naar Oost-Europa.
Verjaardag Jean Monnet (9 november 1888): Jean Monnet wordt gezien als een van de geestelijke vaders van de Europese integratie. Hij was het brein achter de Schumanverklaring en medeoprichter van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal, een voorloper van de EU.
Einde WO I (11 november 1918): De wapenstilstand van de Eerste Wereldoorlog markeert het einde van een van de bloedigste conflicten uit de Europese geschiedenis. Het trauma van de oorlog leidt later tot de wens om blijvende vrede te garanderen via samenwerking.
Aanslagen Parijs (13 november 2015)): IS pleegt gecoördineerde aanslagen in Parijs, met onder andere aanvallen op het Stade de France en het Bataclan-theater. Met 130 doden zijn dit de dodelijkste terreuraanslagen in Frankrijk sinds WOII en een schokmoment voor het Europese veiligheidsbeleid.
Eerste Eurostar-treinrit (14 november 1994): De eerste commerciële Eurostar rijdt door de Kanaaltunnel en verbindt Londen met Brussel en Parijs. Het is een technisch en symbolisch hoogtepunt in Europese mobiliteit en infrastructuur, dat grenzen letterlijk en figuurlijk overstijgt.
Europese Pijler van Sociale Rechten (17 november 2017): De EU stelt 20 fundamentele sociale rechten vast, waaronder gelijke kansen, eerlijke lonen, sociale bescherming en toegang tot onderwijs. Het onderstreept de sociale dimensie van het Europese project.
VN-Verdrag inzake de Rechten van het Kind (20 november 1989): De wereld erkent het belang van kinderrechten met dit verdrag, dat ook binnen de EU als leidraad dient voor kinderwelzijn, bescherming en participatie.
Verjaardag Charles de Gaulle (22 november 1890): De Gaulle was een invloedrijke Franse president die het idee van een “Europa van vaderlanden” verdedigde. Hij geloofde in samenwerking tussen staten zonder hun soevereiniteit op te geven.
Verjaardag Winston Churchill (30 november 1874): Churchill was niet enkel oorlogsleider, maar ook een vroege pleitbezorger van Europese samenwerking. Zijn oproep tot een “Verenigde Staten van Europa” klinkt nog altijd na in de Europese gedachte.

December

Herman Van Rompuy voorzitter Europese Raad (1 december 2009): Voor het eerst krijgt de Europese Raad een vaste voorzitter via het Verdrag van Lissabon. De Belg Herman Van Rompuy leidt de EU tijdens de financiële crisis en staat bekend als bruggenbouwer tussen noord en zuid. Zijn rustige leiderschap en filosofische aanpak geven het nieuwe ambt een sterk en duurzaam profiel.
Begin interne markt (1 december 1969): De zes oprichters van de EEG bevestigen in Den Haag hun ambitie om een interne markt te creëren met vrij verkeer van goederen, diensten, personen en kapitaal. Dit moment geldt als versneller van de economische integratie en opent de deur voor latere uitbreidingen en de euro.
EU-Handvest van de Grondrechten (7 december 2000): Omdat de rechten van EU-burgers versnipperd waren vastgelegd, bundelt het Handvest deze in één document. Het bevat fundamentele vrijheden zoals gelijkheid, privacy, sociale bescherming en vrijheid van meningsuiting, en versterkt de rechtsstaat in de Unie.
Dag van de Mensenrechten (10 december 1948): Deze VN-dag herdenkt de aanvaarding van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Binnen de EU is het een belangrijk ijkpunt dat de universele waarde van mensenrechten benadrukt als hoeksteen van het Europese project.
Lancering Green Deal (11 december 2019): De Europese Commissie stelt de Green Deal voor als een ambitieus plan om van Europa het eerste klimaatneutrale continent te maken. Het combineert milieubescherming met economische groei en sociale rechtvaardigheid, en vormt het hart van het toekomstige EU-beleid.
Verdrag van Lissabon (13 december 2007): Dit verdrag hervormt de instellingen van de EU om ze efficiënter, transparanter en democratischer te maken. Het versterkt de rol van het Europees Parlement en introduceert nieuwe mechanismen zoals het burgerinitiatief en de vaste voorzitter van de Europese Raad.
Akkoord over de AI Act (13 december 2023): De EU bereikt een politiek akkoord over ’s werelds eerste brede wet voor artificiële intelligentie. De AI Act stelt regels op voor veiligheid, transparantie en ethiek en bevestigt Europa’s leiderschap in het reguleren van digitale technologieën.
Val van de Sovjet-Unie (26 december 1991): De officiële ontbinding van de Sovjet-Unie markeert het einde van de Koude Oorlog. Vijftien voormalige deelrepublieken worden onafhankelijk, en Europa betreedt een nieuw tijdperk van samenwerking, uitbreiding en geopolitieke hertekening.