'We hebben thuis veel goed te maken', (Nieuwsblad, 31/12/2011)

31-12-2011

Alexander De Croo en Wouter Beke knutselden in 541 dagen dan toch een regeerakkoord in elkaar

Het zijn dertigers, ze werden dit jaar allebei papa en ze hebben elkaar meer gezien dan hun eigen vrouw. Open VLD-voorzitter Alexander De Croo en CD&V-voorzitter Wouter Beke hebben elkaar in 2011 bijzonder goed leren kennen. En allebei delen ze de schrik om opgepeuzeld te worden door Bart De Wever (N-VA). 'We zitten in een vergelijkbare situatie. Dat helpt om elkaar te begrijpen.'

Het is een politiek rotjaar geweest, maar op het einde stond er toch een regering. Zonder Beke en De Croo, zij blijven partijvoorzitter. En ze zitten steviger dan ooit in het zadel, al kondigt ook volgend jaar zich als bijzonder lastig aan. In de Senaat, een paar meter van de plek waar ze maandenlang onderhandelden, gaan ze samenzitten voor een gesprek over het voorbije jaar. De Croo: 'We hebben redenen genoeg gehad om beschaamd te zijn, nu mogen we trots zijn.' Beke: 'Ik ben trots noch beschaamd. Maar ik ben wel tevreden.'

Hoe kijken jullie op het voorbije jaar terug?

Beke: 'Ik ben een jaar ouder geworden, maar ik ben vijftien jaar ervaring rijker.'

De Croo: 'Ik heb op een jaar tijd toch tien jaar politieke body bijgekweekt, vooral op het gebied van menselijke relaties en dat is toch de essentie van de politiek. Het is op dat vlak een bijzonder intense periode geweest.'

Beke: 'Het lijkt raar om dat te zeggen, maar op het eind hebben we echt aan een sneltreinvaart onderhandeld. Vijf weken voor de staatshervorming, nog eens vijf weken voor het regeerakkoord.'

De Croo:(knikt) 'Het was een jaar van contrasten. In de eerste helft is er weinig tot niets gebeurd, in de tweede helft bijzonder veel.'

Wat hebben jullie concreet uit die periode geleerd?

Beke: 'Dat politieke conflicten zeer hard kunnen zijn. Maar als er een wil is om te slagen, leidt dat toch tot resultaten. In de weken dat er echt onderhandeld is, hebben we verschillende keren op de rand van de ravijn gedanst. Het scheelde niet veel of we vielen eraf. Maar als die wil er is, kom je er toch uit.'

Is dat meteen ook het verschil met de periode ervoor?

Beke: 'In het begin was er zeker een periode dat die wil er wel was. Maar daarna zijn we in een schimmenspel vervallen waarbij je je kon afvragen of de winnaars van de verkiezingen nog wel in een akkoord geloofden.'

De Croo: 'Strategisch denken werd op die momenten ook veel belangrijker dan echt iets doen. Soms moet je, vanuit je overtuiging gewoon durven springen. Het was voor mijn partij niet simpel om op basis van de nota Di Rupo aan tafel te gaan zitten. Op dat moment leg je je politiek kapitaal in de weegschaal en kan je verliezen. Maar als je uit schrik aan de kant gaat staan, geraak je geen meter vooruit. De zes partijen die nu in de regering zitten, hebben elk voor zich de moed moeten opbrengen om die stap te zetten.'

Hebben jullie iets van elkaar geleerd?

De Croo: 'Wouter heeft de kracht van de stilte en het niet gezegde. Hij kan in onderhandelingen een stilte laten vallen die krachtiger is dan gelijk welk argument. Ik heb dat totaal niet, ik heb de neiging om te veel te spreken tijdens moeilijke onderhandelingen.'

Beke: 'We hebben elkaar ook beter leren kennen, wat gezien de relatie tussen onze partijen niet zo simpel was. Na de val van de regering zat die op een dieptepunt. We hebben daarover een gesprek gehad, zodat we de geschiedenis achter ons konden laten. En er is ook wel een verstandhouding gegroeid. We zijn allebei jonge voorzitters van een partij die het moeilijk heeft. Je kan daar met elkaar over spreken.'

Maar daarmee hebt u nog niet gezegd wat u van Alexander De Croo geleerd hebt.

Beke: 'De onverdrotenheid waarmee hij op dezelfde nagels blijft kloppen, blijft mij bij. Dat is niet altijd even succesvol geweest, maar op bepaalde momenten heeft het ook echt iets opgeleverd.'

Jullie hebben allebei momenten van grote druk gekend, Wouter Beke toen de onderhandelingen zonder N-VA verder gingen, Alexander De Croo met de begroting. Helpt dat om elkaar te begrijpen?

De Croo: 'Ik denk het wel. Er is een situatie gegroeid waarbij de verschillende partijen elkaar het licht in de ogen gunden. Het begin van de finale onderhandelingen was voor CD&V een moeilijk moment. Alle partijen beseften dat het ook in ons belang was dat CD&V zo snel mogelijk weer een stabiele en zelfzekere partner werd. En ook toen ik op een moeilijk punt zat, was er mededogen. Ook nu zie je dat de partijen elkaar steunen in de eerste moeilijke momenten.'

Klopt dat wel? Is het vertrouwen binnen de ploeg groot genoeg om de sociale onvrede te doorstaan?

Beke: 'Wat afgesproken is, moet uitgevoerd worden. Dat is de enige manier om het vertrouwen te doen groeien.'

De Croo: 'Ik geloof er wel in. Als een regering de rit uitdoet, dan is het omdat alle partijen voldoende winst kunnen boeken op belangrijke punten. In dit regeerakkoord zitten voor alle partijen voldoende punten. Ze zullen zich moeten reppen om alles uit te voeren.'

Deze regering is veilig voor Alexander De Croo?

De Croo: 'We hebben nu een sterk regeerakkoord en vooral de wil om de noodzakelijke hervormingen ook door te voeren. Dat is totaal anders dan twee jaar geleden. Het is trouwens gebleken dat er weinig winst te halen valt uit voortijdig stoppen.'

Beke: 'Waar is die stekker hier?' (lacht)

Wat was voor jullie het dieptepunt?

Beke: 'Ik ben niet gelukkig dat ik uiteindelijk enkel mannen naar de regering heb kunnen sturen. En het moment waarop de N-VA aan de kant is gaan staan, was zeker ook een dieptepunt.'

Bart De Wever zal weer kwaad zijn dat u dat zegt.

De Croo: 'Als Wouter wil, kan hij ook onverdroten op een nagel kloppen.'

Beke: 'Ik heb niet de ambitie om de hele tijd over de N-VA te spreken. Maar als er fundamentele onwaarheden worden verteld, ben ik wel verontwaardigd. De waarheid heeft haar rechten. Het drama was dat ook N-VA geen alternatief had. Voor ons was het misschien makkelijker geweest om ons terug te plooien op de regering van lopende zaken en de rest aan de winnaars van de verkiezingen over te laten. Maar dan kwam je ook volledig vast te zitten.'

De Croo: 'Voor mij waren de momenten waarom de formateur naar de koning trok dieptepunten. Het is deel van het proces, je weet dat het daarna wel weer verder gaat, maar het is zeer moeilijk uit te leggen. Ik heb mijn beeld van de monarchie wel bijgesteld. Vroeger vond ik dat een monarchie puur protocollair moest zijn, maar nu erken ik dat de koning een noodzakelijke rol gespeeld heeft. In een tijd waarin alles gelekt wordt, is er één persoon waarvan je zeker bent dat hij niet met journalisten spreekt. Het is een safe, waarlangs je informatie kan doorgeven die nooit tegen je gebruikt kan worden. Dat is een confidentialiteit die nuttig is.'

Beke: 'Soms heb je een politieke schokdemper nodig. Maar een regering wordt nog altijd gevormd door politieke partijen en niet door de koning.'

Politiek was het een rotjaar. Zijn jullie nu vooral trots dat het toch gelukt is of beschaamd?

De Croo: 'We hebben genoeg tijd gehad om beschaamd te zijn, nu mogen we toch een beetje trots zijn.'

Beke: 'Ik word niet snel overspoeld door grote emoties. Ik ben vooral tevreden dat er een regering is. Trots is voor mij iets te groot, daarvoor is er te veel gebeurd. Maar beschaamd ben ik ook niet, we hebben uiteindelijk kunnen doen wat we sinds 2007 beloofd hebben.'

Jullie zijn ook allebei vader geworden. Zijn jullie dit jaar goede papa's geweest?

Allebei: 'Nee.'

De Croo: 'Ik probeer het nog een beetje goed te maken. Ik heb de kerstboom al gezet en ik kijk er echt naar uit om even thuis te zijn.'

Beke: 'Ik ben met Leen al een hele namiddag gaan kerstshoppen.'

Hebt u intussen al een pamper van Nette ververst?

Beke: 'Nee, met Warre deed ik dat vaak, met Mine al minder, nu is het er nog niet van gekomen. Alhoewel, zondag was het bijna zo ver.'

De Croo: 'Stuur je dan een persbericht? (lacht) We moeten daar eerlijk in zijn. Ik kan doen wat ik doe omdat ik een fantastische vrouw heb die het dit jaar heeft overgenomen. De geboorte van Gabriel was wel speciaal. Ik zou een vergadering missen en ik wilde niet dat iedereen zou denken dat er weer een crisis was, dus liet de formateur aan Belga weten wat er aan de hand was. En dan krijg je al felicitatie-sms'en van collega's nog voor die kleine geboren is. Dan vraag je je toch even af waar je mee bezig bent.'

Is het voor jullie denkbaar dat jullie door het werk de geboorte van een kind zouden missen?

Beke: 'Nee, ik had het alleen beter getimed. Bij ons was het op zondagnacht en 'smorgens zat ik alweer het partijbureau voor. Gelukkig is daar tegenwoordig ook begrip voor. Maar daarna slorpt het werk je natuurlijk weer volledig op. Als je dat niet wil, mag je geen partijvoorzitter worden. Je kan enkel hopen dat je een vrouw hebt die achter die keuze staat. Onderschat dat niet. Ze staat er vaak alleen voor, maar als je dan thuiskomt en ze is nog wakker, dan moet ze er ook nog alle grillen bijnemen die je uit Brussel hebt meegebracht.'

De Croo: 'Dat is heel juist.'

Beke: 'Soms wil je nog praten, soms net niet. Leen werd vaak aangesproken over wat in de krant stond, maar vaak wist ze van toeten noch blazen.'

De Croo: 'Je staat ook de hele tijd onder vuur, je bent de hele tijd jezelf en je partij aan het verdedigen. Voor je het weet, ben je dat thuis ook aan het doen. Dan moet je jezelf echt stoppen, thuis ben je geen compromis aan het onderhandelen. Annick heeft me toch een paar keer moeten zeggen dat ik moest stoppen de voorzitter te zijn.'

Beke: 'Ik heb daar geen last van, ik stel gewoon op voorhand mijn condities. Ik liep vorig weekend in mijn tuin, dat was precies mijn tuin niet meer. Je bent daar anderhalf jaar nauwelijks mee bezig geweest. Uw thuis is bijna uw thuis niet meer. Gelukkig is er nog de gsm. Leen stuurde me vaak berichtjes met gewone, dagdagelijkse vragen en problemen en waardoor ik toch enigszins betrokken bleef.'

Een sms-relatie is toch niet ideaal?

Beke: 'Zolang het met uw eigen vrouw is...'

De Croo:(lacht) 'Lezen ze Het Nieuwsblad niet in Parijs?'

Tot slot, wat wensen jullie elkaar voor 2012?

Beke: 'Een goede gezondheid. Er zijn veel dingen die je zelf kan doen, maar je gezondheid heb je niet zelf in de hand.'

De Croo: 'Een rustig politiek jaar. Dit jaar was er nauwelijks tijd om eens rustig na te denken, ik hoop dat daar dit jaar meer tijd zal voor zijn.'

© Corelio