Sinds augustus 2020 geven de mobiele teams infectieziektebestrijding opleiding en vorming infectieziektepreventie in woonzorgcentra en in voorzieningen voor personen met een handicap. Ze adviseren en coördineren – samen met de COVID-19-teams van de zorgraden – bij COVID-19 uitbraken in zorgvoorzieningen en in de samenleving (bedrijven, woonwijken, scholen…). Ze versterken ook tijdelijk het team infectieziektebestrijding en vaccinaties van het agentschap Zorg en Gezondheid. Vlaams minister Wouter Beke heeft beslist om de teams aan de slag te laten tot eind juli 2022.

Minister Beke: ‘De vaccinaties draaien op volle toeren. Zo zullen we deze en volgende week maar liefst 1,3 miljoen prikken zetten. Op dit moment is 59% van de Vlamingen eenmaal en 29% tweemaal gevaccineerd, maar de gebeurtenissen in het Verenigd Koninkrijk nopen tot waakzaamheid.’

Deze mobiele teams zijn regionaal georganiseerd en bestaan uit artsen, verpleegkundigen en gezondheidspromotoren, aangevuld met administratieve en coördinerende ondersteuning.  De teams zijn geleidelijk opgestart. Op dit ogenblik gaat het over 47,12 VTE. De Vlaamse Regering heeft beslist om de inzet van de mobiele equipes te verlengen tot 31 juli 2022. Zij hebben drie belangrijke functies.

  1. Opleiding en vorming

De voorbije jaren is er actief geïnvesteerd in infectieziektepreventie, maar toch bleek bij het begin van deze pandemie de nood aan basisopleidingen infectiepreventie (handhygiëne, gebruik persoonlijk beschermings-materiaal, omgaan met een uitbraaktoestand om uitdijen te voorkomen, basis over ventilatie en verluchting) bijzonder hoog te zijn in de voorzieningen. Die nood wordt door de mobiele teams ingevuld door middel van opleidingen die aan de voorzieningen worden aangeboden. Het gaat om praktijkgerichte interactieve opleidingen op maat van de voorzieningen. Er wordt daarbij vertrokken van de bestaande kennis en vaardigheden van de deelnemers: wat kennen ze al, wat is nieuw, wat heeft opfrissing nodig.

Enkele cijfers:

- Aantal opleidingen dat tot op vandaag is gegeven: 1366 sinds oktober 2020

- Aantal opleidingen dat tot op vandaag is gepland: 326 (planning tot december 2021)

Aantal unieke voorzieningen bereikt tot op vandaag: 425

  • WZC: 393
  • VAPH: 32

Aantal unieke voorzieningen waar nog opleiding gepland is: 118

  • WZC: 98
  • VAPH: 21

(deze cijfers zijn evolutief omdat er dagelijks opleidingen gegeven en gepland worden.)

Naast deze opleiding is er ook nood aan begeleiding en coaching op de werkvloer. Remediëring vraagt herhaling: het is nodig om kennis en vaardigheden op te frissen, om ‘het juiste antwoord’ te bieden op heel wat vragen, om specifieke casussen en vragen te behandelen, en om de personeelsleden ‘het bos door de bomen te laten zien’ in alle informatie die beschikbaar is. Naast basisopleidingen is ook een terugkommoment noodzakelijk.

Minister Beke: ‘We zijn ervan overtuigd dat we door de vaccinatiecampagne het aantal uitbraken kunnen beperken, waardoor we samen met de sector meer kunnen inzetten op opleiding en vorming. Deze crisis heeft ons geleerd hoe belangrijk dat is. Door deze verlenging tot eind juli 2022 kunnen we alle woonzorgcentra en voorzieningen voor personen met een handicap de basisopleiding aanbieden en voorzien we terugkomdagen voor de woonzorgcentra waar de nood het grootste is.’

  1. Adviesverlening en coördinatie bij uitbraken in zorgvoorzieningen

De mobiele equipes worden ook ingezet bij uitbraken in zorgvoorzieningen. Hiervoor zijn een aantal teamleden toegevoegd aan het Corona-Outbreak support team in versterking en onder leiding van het outbreak support team van het agentschap Zorg en Gezondheid. Zij ondersteunen zorgvoorzieningen met een uitbraak door het inschatten van de ernst van de uitbraak en advies te verlenen over maatregelen om het uitdijen van de uitbraak te voorkomen. Dit gebeurt vanop afstand via telefoon of online overleg en/of ter plaatse door plaatsbezoeken.

  1. Adviesverlening en coördinatie bij uitbraken in de samenleving

Ten slotte zijn de mobiele teams ook actief in de adviesverlening en de coördinatie van uitbraken in de samenleving (bedrijven, woonwijken, scholen…), waarbij ze advies verlenen en helpen bij de risico-inschatting van contacten, cluster- en brononderzoek. Ook dit gebeurt in versterking van en onder coördinatie van de artsen infectieziektebestrijding van Zorg en Gezondheid.

Enkele voorbeelden: de artsen of verpleegkundigen van de mobiele teams adviseren gouverneurs, burgemeesters en noodplanningsambtenaren bij escalerende provinciale of lokale evoluties, ze overleggen met CLB-artsen of uitbaters van kinderdagverblijven bij resp. schooluitbraken en uitbraken in kinderopvang, ze geven advies aan de MSPOC’s (medische verantwoordelijken) van zorgraden bij complexe uitbraaksituaties, ze helpen bij clusteronderzoek in bedrijven, enz.

Het uitgangspunt voor de berekening van de verlenging is het toegezegde beschikbare budget mobiele teams van 3.484.541,49 euro voor het in totaal werven van 52 VTE’s. De budgetkost voor een dergelijke verlenging tot medio 2022 wordt ingeschat als 1.630.602 euro bovenop het eerder toegekende budget.

Minister Beke besluit: ‘We verwachten dat deze epidemie ten vroegste midden 2022 helemaal onder controle zal zijn en tot dan moeten we alert blijven voor nieuwe varianten en snel ingrijpen bij uitbraken. Naarmate het aantal besmettingen afneemt wordt het ook belangrijker om bij nieuwe uitbraken in te zetten op bron- en clusteronderzoek om een nieuwe opflakkering te voorkomen. Zorg en Gezondheid moet hiervoor blijvend kunnen rekenen op de ondersteuning van deze mobiele equipes.’