Interview HBVL

09-01-2016

Een interview om halfnegen ’s morgens, voor een journalist is dat erg vroeg. Niet voor CD&V-voorzitter Wouter Beke. Hij heeft al zijn post doorgenomen, de kranten gelezen en is fris als een hoentje. De kerstvakantie heeft hem duidelijk goed gedaan.

Naar goede gewoonte heeft hij drie dagen lang in Home Fabiola in Maasmechelen samen met de grote familie langs moeders kant kerstmis gevierd. “Ik heb 9 nonkels en tantes, 24 neven en nichten. Die zowat allemaal getrouwd zijn en kinderen hebben. Wanneer we er allemaal zijn, dan gaat het om zo’n 80 man. We zijn ook naar de mis bij de Mondialen van Bethlehem in Opgrimbie gegaan. Een prachtige viering verzorgd door 14 zusters in een kerkje dat mooi is door zijn soberheid.”

Wouter Beke vertelt honderduit over zijn vakantie. Leuk om horen. Maar daarvoor hebben we hem niet gevraagd. Wel om het met hem te hebben over het voorbije en nieuwe politieke jaar. En over hem. Want hij heeft nieuws. Vanavond kondigt hij tijdens de nieuwjaarsreceptie van zijn partij aan dat hij de nationale voorzittersverkiezingen vervroegt en dat hij kandidaat is om zichzelf op te volgen. 

  • Waarom?

“Mijn mandaat loopt eind dit jaar af. Maar eind dit jaar hebben we ook ons toekomstcongres over “De betrokken samenleving.” Indien ik de voorzittersverkiezingen niet vervroeg, dan zal het tijdens dat congres vooral gaan over voorzitter en niet over de voorstellen. Dat wil ik niet. CD&V-congressen zijn inhoudelijk gesproken altijd heel belangrijke congressen. Herinner u het Innesto-congres van 2013 in Lommel. Het is op dat congres dat we ons verkiezingsprogramma en daarmee in feite ook het programma van de regering Michel hebben vastgelegd. Het is op dat congres dat we hebben beslist om het communautaire de volgende 5 jaar op te bergen en voluit te gaan voor de versterking van onze economie om zo ook onze sociale zekerheid te kunnen versterken.”

  • Wanneer zijn dan nu de voorzittersverkiezingen?

“Op onze algemene vergadering van dinsdag zal ik vragen om de verkiezingen meteen voor open te verklaren. De verkiezingen zelf hebben in de loop van de maand februari plaats. Begin maart kennen we de nieuwe voorzitter.”

  • En die luistert naar de naam van… Wouter Beke.

“Dat zullen we afwachten. Ik ben wel kandidaat.”

*

Wouter Beke is sinds medio 2010 CD&V-voorzitter. Eerst zes maanden als interim-voorzitter in opvolging van Marianne Thyssen om op het einde van het jaar na verkiezingen voorzitter tout court te worden. In 2013 volgde hij zichzelf op met een score van om en rond de 98 procent wegens geen tegenkandidaat. Omdat, zo neemt hij aan, de partij het eens was met de lijnen die hij toen uitzette. Nu is hij dus opnieuw kandidaat en is het de verwachting dat hij andermaal geen tegenkandidaat zal hebben, toch niet een absoluut zwaargewicht. Maar om het met de woorden van Wouter Beke te zeggen, dat zullen we toch maar even afwachten. Alhoewel. Wij gaan ervan uit dat Wouter Beke wel degelijk zichzelf opvolgt. Al was het maar om ook de volgende vragen te kunnen stellen.

*

  • U vervroegt de voorzittersverkiezingen omwille van jullie congres. Misschien is er ook nog een andere reden: de provincie- en gemeenteraadsverkiezingen van 2018.

“Ook dat speelt. Ik wil doorgaan om me vanaf nu volledig te concentreren op de partij en om in overleg met onze 55.000 leden zowel de lokale verkiezingen van 2018 als de Vlaamse en federale verkiezingen van 2019 vanaf nu al voor te bereiden. De verkiezingen van 2018 zijn heel belangrijk voor onze partij. Lokaal gesproken zijn we nog altijd de grootste partij in Vlaanderen en dat willen we blijven. In 2012 waren we goed voor gemiddeld gesproken 28 procent van de stemmen en 135 burgemeesters. ”

  • De verhuis van belangrijke politici naar grote steden kan helpen.

“Ik lees in de kranten dat John Crombez misschien wel van Oostende naar Gent verhuist en Theo Francken van Lubbeek naar Leuven. Het is niet aan mij om te zeggen wat andere partijen wel of niet moeten doen. Ik vind dat er bij lokale verkiezingen een natuurlijke band moet zijn tussen de kandidaten en de inwoners van die gemeenten. Wij hebben daar trouwens minder nood aan, wij hebben in alle gemeenten sterke mensen.”

  • U heeft het over de voorbereiding van de verkiezingen van 2018. Maar met Kompas 2030 is u daar in feite al mee begonnen.

“Dat is niet helemaal juist. Met Kompas 2030 brengen we jonge mandatarissen samen om op lange termijn na te denken hoe men uitdagingen waar we allemaal voor staan zoals wonen, zorg, klimaat en talentontwikkeling te vertalen in concrete oplossingen op maat van een gemeente of een stad. Het is een oefening in lange-termijn-denken. Ik ben niet echt gewonnen voor toekomstvisies op heel lange termijn. Veelal is dat slechts wat wouwwelen over de niet vatbare toekomst. Met Kompas 2030 hebben we het over een toekomstvisie voor de periode 2018-2030. Dat is twee gemeentelijke legislaturen en is dus wel een realistisch perspectief.”

  • De CD&V staat voor een inclusieve samenleving. We mogen aannemen dat dit ook op de vluchtelingen slaat.

“We zijn internationaal verplicht om oorlogsvluchtelingen op te vangen. Daar kan geen discussie over zijn. Net zoals er geen discussie kan zijn over het feit dat wie naar hier komt onze wetten en regels en onze waarden en normen moet respecteren. Dat is nodig om goed te kunnen samenleven. Wie dat niet wil, heeft hier niets te zoeken. Ik spreek uit ervaring. Ik ben burgemeester van Leopoldsburg. Ook wij hebben een door het Rode Kruis beheerd asielcentrum. Wie zich niet houdt aan de afspraken, vliegt eruit. We hebben trouwens al een paar mensen naar Brussel moeten terugsturen.”

  • Denkt u er nog altijd zo over na wat er in Keulen gebeurde?

“Ik heb daar met grote verbazing en ontzetting naar gekeken. Dit is ontoelaatbaar.”

  • Dan staat u achter het voorstel van Theo Francken om vluchtelingen te leren hoe we hier met vrouwen omgaan.

“Ja. Maar wij hebben daar niet op gewacht. Vrouw&Maatschappij heeft al gelijkaardige initiatieven genomen in verschillende asielcentra. Dankzij Hilde Crevits heeft het onthaalonderwijs voor anderstaligen aandacht voor de gelijkwaardigheid man en vrouw en onze normen en waarden op dat vlak. Elke samenleving heeft spelregels nodig. Die moet men respecteren en we moeten daar streng op toezien. Doen we dat niet, dan lopen we het risico dat wie de spelregels wel volgt uiteindelijk het slachtoffer wordt. Dat kan nooit de bedoeling zijn.”

  • Hoeveel vluchtelingen kunnen we nog opvangen? Tot waar reikt onze draagkracht?

(Na lang nadenken) “Iedereen vraagt zich dat af. Willen we het probleem van de vluchtelingenstroom onder controle krijgen, dan zullen we in eerste instantie de bron van het probleem moeten aanpakken. Ik heb in dat verband eerder al gepleit voor een internationaal ingrijpen om de situatie in een eerste fase te stabiliseren. Ik stel vast dat men daar nu werk van maakt. Twee, eindelijk wordt er meer Europees geld uitgetrokken om de situatie in de vluchtelingenkampen te verbeteren. Op de derde plaats blijven we als CD&V pleiten voor Europese solidariteit. Elk land moet in verhouding zijn deel doen. Het paradoxale is dat de partijen die daar het meest op aandringen, ook de partijen zijn die alsmaar grotere vraagtekens plaatsen achter Europa. Wat is het nu?”

  • U heeft het over de N-VA.

“De N-VA heeft in het Europees Parlement tegen het spreidingsplan gestemd. Dat is een vaststelling.”

  • We hebben u onderbroken.

“Vier, we blijven een pro-Europese partij en willen niet dat Schengen in vraag wordt gesteld. Onze binnengrenzen opnieuw sluiten zou zware economische gevolgen hebben. We moeten wel onze buitengrenzen beter bewaken. Europa heeft op voorstel van Commissievoorzitter Jan-Claude Juncker beslist om dat zelf te gaan doen. Ik wil wel dat Europa nu uit zijn pijp komt en daar zo snel mogelijk werk van maakt.”

*

Tijd voor een koffie. En wat small talk. Wouter Beke verrast ons opnieuw. Ditmaal met de mededeling dat hij ooit bijna buiten is gegooid op de universiteit in Leuven. Omdat het assisterend personeel zich verzette tegen een eredoctoraat voor toen nog prins Filip. Als woordvoerder van dat assisterend personeel werd hij op het matje geroepen door toenmalig rector André Oosterlinck. “Gij speelt met de levensverzekering van onze universiteit”, sneerde hij mij. Na wat discussie mocht ik toch blijven en paste hij de motivering van het eredoctoraataan. Iedereen tevreden.

Prins Filip is ondertussen koning Filip. En als het aan de koning had gelegen, dan was Wouter Beke nu eerste minister. Maar dat is hij dus niet. Wel Charles Michel.

*

- Hoe beoordeelt u het werk van de regering Michel?

“Ik weet ook wel dat men het vaak heeft over het kibbelkabinet. Maar wanneer men de zaken objectief bekijkt, dan kan men niet anders dan vaststellen dat deze regering tot nu veel en goed werk heeft geleverd. Ik denk dan aan de sociaaleconomische hervormingen met moeilijke maatregelen die wel het perspectief op meer tewerkstelling bieden wat dan weer onze sociale zekerheid ten goed komt. Ik dank dan ook bijvoorbeeld aan de beheersing van de terreurdreiging en de hervorming van justitie. Was alles goed? Neen.”

  • Wat was er dan niet goed?

“Ik vind dat het energiedossier niet goed is aangepakt. En dan denk ik in het bijzonder aan het opnieuw in gebruik nemen van de kerncentrales Doel 1 en 2. Dat was zeker niet onze prioriteit als partij. Maar als men het dan toch beslist, dan moet men de zaken ook goed aanpakken. Wat er nu gebeurt, lijkt meer op een vaudeville.”

  • U heeft het niet over het NMBS-dossier.

“ Ik wil daar niet te veel over zeggen. De Waalse socialistische spoorbond is duidelijk uit op een confrontatie. Daar zitten politieke motieven achter. In plaats van te focussen op die vakbond, zou de regering er beter aan doen van in te gaan op de uitgestoken hand van de andere spoorbonden. Niet iedereen is uit op confrontatie, er zijn in dit land ook vakbondsmensen die oplossingen willen.”

  • U vindt dat de regering Michel goed werk leverde tot nu. Maar het is wel een kibbelkabinet.

“Dat is de beeldvorming. In de regering zitten vier partijen en dat zijn vier verschillende partijen. CD&V is een christendemocratische partij die het Rijnlandmodel verdedigt en dat altijd zal blijven doen. Wij willen goed zijn voor de sterken én sterk zijn voor de zwakken. Ook in de regering Di Rupo hadden we discussie, toen vooral met de PS over bijvoorbeeld het concurrentiepact.”

  • Nu heeft CD&V vooral discussies met de N-VA. Zonder die discussies stonden jullie al verder met jullie sociaaleconomische hervormingen.

“We hebben niet op de N-VA gewacht om met die hervormingen te beginnen. De hervorming van de inschakelingsuitkeringen en de pensioenen, om het bij deze twee voorbeelden te houden, zijn onder de regering Di Rupo ingezet.”

  • Waarom heeft u de N-VA dan meegenomen in deze regering? Een voortzetting van de regering Di Rupo was toch ook mogelijk.

“Jullie zijn blijkbaar de verkiezingsuitslag van 2014 al vergeten. De socialisten hadden verloren. CD&V, N-VA en OpenVLD gewonnen. Een andere regering zou haaks staan op die uitslag. Sindsdien is de N-VA op sociaaleconomisch vlak wel naar rechts opgeschoven. Daarom ook dat er meer discussies zijn.”

  • Iets wat Kris Peeters is toevertrouwd.

“Kris Peeters is onze vicepremier. Hij moet de CD&V-standpunten binnen de regering verdedigen. Ik werk intens samen met Kris Peeters, zoals ik dat ook doe met Hilde Crevits die onze belangen binnen de Vlaamse regering moet verdedigen.”

  • Welke zijn de uitdagingen voor dit jaar?

“Voor de federale regering zijn dat op de eerste plaats een beheer van de vluchtelingencrisis en beleidsmatig gesproken de justitiehervorming en werkbaar werk. Vooral de Vlaamse regering staat dit jaar voor grote uitdagingen. Ik denk dan o.a. aan de hervorming van de kinderbijslagen, de onderwijshervormingen, de mobiliteitsdossiers en de uitvoering van de klimaatakkoorden. Zo komt er een Vlaamse klimaattop.”

  • Dat intern Belgisch klimaatakkoord heeft veel voeten in de aarde gehad.

“Er is veel kritiek geweest op Joke Schauvliege. Onterecht. Er is zes jaar over onderhandeld. Céline Fremault, de Brusselse minister van Milieu die de Belgische klimaatconferentie voorzat, heeft me persoonlijk gezegd dat een akkoord nooit mogelijk zou zijn geweest zonder de inbreng van Joke. Er is veel kritiek op haar. Maar zij boekt wel resultaten.”

  • En wat met het dossier Essers?

“Ook dat zal een voorbeeld zijn van het moedige evenwicht waar wij voorstaan en waarbij we economie en ecologie met elkaar verzoenen. Wat we op de ene plaats aan natuur wegnemen om nieuwe banen te creëren, zullen we elders in veelvoud compenseren.”

 

Wie is Wouter Beke?

  • 41 jaar
  • Gehuwd en vader van drie kinderen
  • Studeerde politieke wetenschappen (KU Leuven) en sociaal recht (VUB) en is doctor in de sociale wetenschappen
  • Was assistent aan de KU Leuven
  • Was eerst schepen en is nu burgemeester van Leopoldsburg
  • Leidde de CD&V-studiedienst CEDER
  • Zit sinds 2004 in het parlement
  • Is CD&V-voorzitter
  • De koning had hem graag als premier gehad


De favorieten van Wouter Beke

Vakantie: “We gaan elk jaar met het gezin naar het zuiden van Frankrijk, naar Saint-Blancard in de Midi-Pyrénées. Soms ook met familie en vrienden. De familie heeft daar een kleine oude boerderij. Wat is daar dan doe?  Een beetje wandelen, een beetje fietsen en veel lezen. Neen, echt sportief ben ik niet. Al probeer ik wel elke week te gaan zwemmen. City trips zitten er voorlopig niet in, daar zijn onze drie kinderen nog te jong voor.”

Boeken: “Ik moet wel veel lezen. De twee laatste boeken die ik heb gelezen waren een boek van de filosofe Martha Nussbaum over de nieuwe religieuze intolerantie en het boekje van Frans  timmermans over broederschap. Romans zitten er niet echt in want te weinig tijd. Tenzij het om een kinderboek gaat wanneer is voorlees voor mijn jongste. Maar ook dat is eerder uitzondering.”

Koken: “Neen, ik ben geen kok, dat zal ik maar meteen eerlijk bekennen. Het enige wat ik een beetje kan, is pizza’s bakken en barbecue. Iets wat ik heel graag eet is stoofvlees. Ook de Italiaanse keuken kan ik appreciëren. Dat heb ik gemeen met Guy Verhofstadt, maar dat is dan ook veruit het enige dat we gemeen hebben.”

 

Muziek: “Mijn drie kinderen spelen allemaal een instrument en daar ben ik wel jaloers op, want ik kan dat niet. Dat komt omdat ik het moeilijk heb met mensen die te autoritair zijn. Mijn muziekleraar was zo iemand. Hij tikte me met de lat op de vingers. Na de tweede keer dat hij dat deed ben ik weggelopen. Ik heb ook een gezongen bij het koor Ulysses in Leopoldsburg. Maar na een paar keren vroegen ze mij om de bindteksten voor mijn rekening te nemen. Dan weet je het wel.”